Zantozhara ዣንቶዣራ የይስማዕከ ወርቁ ድንቅ የስነ-ጽሁፍ ማማ
ለዘመናዊ የኢትዮጵያ ስነ-ጽሁፍ አፍቃሪዎች ይስማዕከ ወርቁ የሚለው ስም ከረቂቅ ሴራዎች፣ ከጠለቅ ካሉ ፍልስፍናዎች እና ልብ አንጠልጣይ ታሪኮች ጋር የተያያዘ ነው። ዴርቶጋዳ እና ራማቶሀራ በተሰኙት ስራዎቹ የኢትዮጵያን ስነ-ጽሁፍ ካነቃቃ በኋላ፣ ይህንን ታላቅ ጥራዝ ዣንቶዣራ በተሰኘው ሶስተኛ መጽሐፉ ቋጭቶታል። ያለፉት መጽሐፍት የቅዠት እና የእውነት ድንበርን ጥሰው የወሰዱዎት ከመሰለዎት፣ ይህ ሶስተኛ ክፍል ምናብን ይበልጥ ወደማይመረመር ከፍታ ያደርሰዋል።
ዣንቶዣራ የዴርቶጋዳ ተከታታይ ታሪኮች ወሳኝ ማጠቃለያ ነው። በይስማዕከ ወርቁ የመጀመሪያ መጽሐፍት ላይ በስፋት የተተረኩትን የምስጢራዊ ማህበራት፣ የረቀቁ የሳይንስ ግኝቶች፣ የጂኦፖለቲካ ሴራዎች እና የኢትዮጵያዊነት ማንነት ታሪኮችን በአንድ ላይ ያገናኛል። የዋናውን ገፀ-ባህሪ የሻጊዝን ምስጢራዊ የሳይንስ ጉዞዎች እና ከመሬት በታች የሚደረጉ እንቅስቃሴዎችን ለተከታተለ አንባቢ፣ ዣንቶዣራ ለአያሌ ጥያቄዎች ምላሽ ይሰጣል።
የይስማዕከ ወርቁን አጻጻፍ ልዩ የሚያደርገው የዘመኑን የሳይንስ ልብወለድ (Science Fiction) ከጥንታዊ የኢትዮጵያ ፍልስፍናዎች ጋር የማዋሃድ ጥበቡ ነው። በዣንቶዣራ ውስጥ የሰውን ልጅ ተፈጥሮ፣ ስነ-ምግባር እና እድገት በፅኑ ይሞግታል። ታሪኩ በጥንታዊ የኢትዮጵያ ጥበብ እና በዘመናዊው የቴክኖሎጂ የበላይነት መካከል ያለውን ፍጥጫ የሚያሳይ ሲሆን፣ አንባቢው ለሰው ልጅ “ስልጣኔ” እና “እድገት” የሚለውን ትርጉም እንደገና እንዲመረምር ያደርጋል።
በዚህ መጽሐፍ ውስጥ የሚከፈለው ዋጋ እና የሚደረገው ትግል እጅግ የበረታ ነው። ገፀ-ባህሪያቱ በአለም አቀፍ ሴራዎች፣ በሰላይነት እና በውስጣዊ ማንነት ቀውስ ድር ውስጥ ተጠላልፈዋል። ይስማዕከ ፈጣን በሆኑ ኩነቶች እና በሹል ውይይቶች አንባቢውን እስከ መጨረሻው ገጽ ድረስ ስቅስቅ አድርጎ ይይዛል። የዋና ገፀ-ባህሪው ጉዞ አካላዊ ወይም ሳይንሳዊ ውጊያ ብቻ ሳይሆን፣ የዘመናችንን ሰው እውነተኛ ጭንቀት የሚያንጸባርቅ ስነ-ልቦናዊ እና መንፈሳዊ ፍለጋ ጭምር ነው።
ልክ እንደሌሎቹ የይስማዕከ ስራዎች ሁሉ፣ ዣንቶዣራ የወቅቱን ማህበራዊ እና ፖለቲካዊ እውነታዎች ለመንቀፍ ምሳሌያዊ አካላትን ይጠቀማል። የእሱ ስለታም ብዕር እና የፌዝ ስልቱ የባለሀብቶችን ስግብግብነት፣ የሰውን ልጅ ስልጣን ወዳድነት እና የአለምን የሀይል ሚዛን ፍትሀዊነት ይተቻል። አንባቢው ራሱን በትዝብት መነጽር እንዲያይ እና የሰው ልጅ ወዴት እየገሰገሰ እንደሆነ እንዲያስብ ያስገድዳል።